የምዕራፍ ማስታወሻዎችና የመልመጃ ጥያቄዎች
በዚህ ገጽ ያለው ሁሉ ለ10ኛ ክፍል የታሪክ መፅሐፍ ምዕራፍ 3 ነው፦ ምዕራፉ የሚሸፍነው፣ አጭር ማስታወሻዎቹ፣ የመልመጃ ጥያቄዎች ከመልሶቻቸው ጋር፣ እና ቪዲዮ ባለበት የትምህርቱ ቪዲዮ።
በ10ኛ ክፍል የታሪክ ገጽ ላይ በዚህ ምዕራፍ ሥር የተመዘገቡት ካርዶች። አንድ በአንድ ይክፈቱ።
መቼ እንደሚጠቀሙበት
ለአድዋ ጦርነት መነሻ የሆነውን የዲፕሎማሲ ውዝግብ እና በኢትዮጵያና በጣልያን መካከል የተፈጠረውን አለመግባባት ለመረዳት ይጠቀሙበት።
ይጠንቀቁ
በአማርኛው ቅጂ ኢትዮጵያ የጣልያንን መንግሥት እርዳታ መጠቀም 'ትችላለች' የሚል ፈቃጅ ሲሆን፣ በጣልያንኛው ቅጂ ግን 'ይገባታል' በሚል አስገዳጅ በማድረግ ኢትዮጵያን ቅኝ ግዛት ለማድረግ ተሞክሮ ነበር።
ከGrade 10 History፣ ገጽ 45-68 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል
| ዓመተ ምሕረት | የውጊያ ቦታ | ወራሪ ኃይል | የኢትዮጵያ መሪ | ውጤት |
|---|---|---|---|---|
| 1868 | Aroge እና Maqdala | Britain (Robert Napier) | Tewodros II | የBritain ድል፣ የTewodros ራስን ማጥፋት |
| 1875 | Gundat | Egypt (Colonel Arendrup) | Yohannes IV እና Ras Alula | ወሳኝ የEthiopia ድል |
| 1876 | Gura | Egypt | Yohannes IV | ወሳኝ የEthiopia ድል |
| 1887 | Dogali | Italy | Ras Alula Engida | የEthiopia ድል |
| 1889 | Metemma | Sudanese Mahdists | Yohannes IV | Yohannes IV በጦርነት ላይ ሞቱ |
| 1896 | Adwa | Italy | Menilek II እና Taytu | ታሪካዊ የEthiopia ድል |
መቼ እንደሚጠቀሙበት
በ19ኛው ክፍለ ዘመን የተደረጉ የውጭ ወረራዎችን፣ የጦር አውዶችን እና የኢትዮጵያ መሪዎችን ሚና ለመከለስ ይጠቀሙበት።
ይጠንቀቁ
የጉንደት (1875) እና የጉራዕ (1876) ጦርነቶች ሁለቱም ከግብፅ ጋር የተደረጉ ቢሆኑም በተከታታይ ዓመታት መካሄዳቸውን ልብ ይበሉ።
ከGrade 10 History፣ ገጽ 45-68 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል
| ዓመተ ምሕረት | ክስተት ወይም ተግባር | ዋና ባለድርሻዎች | ታሪካዊ ተፅዕኖ |
|---|---|---|---|
| 1906 | Tripartite Treaty | Britain, France, Italy | የቅኝ ገዢ ኃይሎች Ethiopiaን በ spheres of influence ከፋፈሏት |
| 1907 | የመጀመሪያው Council of Ministers | Menilek II | የ succession crisis ለመከላከል የተዘረጋ ዘመናዊ የተቋም መዋቅር |
| ከ 1911 እስከ 1916 | Progressive Reforms | Lij Iyasu | Quragna እና Lebashay አስቀረ፣ municipal police አቋቋመ |
| 1916 | Battle of Sagale | Ras Tafari vs Negus Mikael | የ Mikael መሸነፍ የ Iyasuን መወገድ አረጋገጠ እንዲሁም Diarchy ጀመረ |
| 1930 | Battle of Anchim | Ras Tafari vs Ras Gugsa Wale | የ conservative rebellion መሸነፍ ለ Haile Selassie coronation መንገድ ጠረገ |
መቼ እንደሚጠቀሙበት
ከ1906 እስከ 1930 የነበሩ የፖለቲካ ውጣ ውረዶችን፣ አስተዳደራዊ ማሻሻያዎችን እና የውስጥ ጦርነቶችን ለመከለስ ይጠቀሙበት።
ይጠንቀቁ
ድርብ አገዛዝ (ዲያርኪ) በእቴጌ ዘውዲቱ (ወግ አጥባቂ) እና በራስ ተፈሪ (ተራማጅ) መካከል የነበረ የሥልጣን ክፍፍል መሆኑን እና በ1930 በእቴጌይቱ ሞት ማብቃቱን ያስታውሱ።
ከGrade 10 History፣ ገጽ 45-68 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል
| ምዕራፍ ወይም ግንባር | ዋና ጦርነቶች ወይም ወቅት | ዋና ሰዎች | ባህሪያት እና ውጤት |
|---|---|---|---|
| የሰሜን ግንባር | Amba Aradom, Shire, Maychew (1935-1936) | Ras Kassa, Ras Mulugeta, Ras Seyoum, Ras Emeru | ጣሊያኖች መርዛማ ጋዝ እና የአየር የበላይነትን ተጠቅመዋል። ንጉሠ ነገሥቱ May 2, 1936 ወደ ስደት ሄዱ። |
| የደቡብ ግንባር | Ogaden, Sidamo, Bale (1935-1936) | Ras Desta Damtew, Dejjach Nesibu, Dejjach Balcha Safo | Marshal Graziani ላይ ተቃውሞ አድርገዋል። Harar ከ Addis Ababa ጥቂት ቆይታ በኋላ ወደቀች። |
| የመጀመሪያው ምዕራፍ ተቃውሞ | 1936 እስከ February 1937 | Ras Desta, Abuna Petros, Abera Kasa | በከፍተኛ መደብ መኳንንት የተመራ conventional military ውጊያዎች ነበሩ። በ Graziani Massacre ተጠናቀቀ። |
| ሁለተኛው ምዕራፍ ተቃውሞ | February 1937 እስከ May 1941 | Belay Zeleke, Abebe Aregay, Shewareged Gedle | በዝቅተኛ መኳንንት እና በ Yewust Arbegnoch የተመራ guerrilla warfare። አገሪቱ May 5, 1941 ነፃ ወጣች። |
መቼ እንደሚጠቀሙበት
ስለ 1928-1933 ዓ.ም. የፋሺስት ጣልያን ወረራ ግንባሮች፣ ሁለቱ የአርበኝነት ምዕራፎች እና የኢትዮጵያ ነፃነት ጥያቄዎች ሲቀርቡ ይጠቀሙበት።
ይጠንቀቁ
የመጀመሪያው እና የሁለተኛው የአርበኝነት ምዕራፍ መለያ መስመር በየካቲት 1929 ዓ.ም. በግራዚያኒ ላይ የተደረገው የግድያ ሙከራ እና ተከታዩ ጭፍጨፋ እንጂ የማይጨው ጦርነት አይደለም።
ከGrade 10 History፣ ገጽ 69-116 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል
በዚህ ምዕራፍ ላይ የተጻፉ 10 የምርጫ ጥያቄዎች፣ እያንዳንዳቸው መልሱና ምክንያቱ አላቸው። መልሱን ከመክፈትዎ በፊት ይሞክሩ። ጥያቄዎቹ በእንግሊዝኛ ናቸው።
ጥያቄ 1
What was the traditional salt bar used as a medium of exchange in nineteenth-century Ethiopian long-distance trade called?
መልስ፦ A Amole
ምክንያቱ
Salt bars called amole served as a major medium of exchange in nineteenth-century Ethiopia alongside the Maria Theresa Thaler.
ጥያቄ 2
Which decisive battle fought on 29 June 1853 marked the end of the Zamana Mesafint?
መልስ፦ C Battle of Ayshal
ምክንያቱ
At the Battle of Ayshal, Kassa Hailu defeated Ras Ali II, the last ruler of the Yajju dynasty, which symbolized the end of the Zamana Mesafint.
ጥያቄ 3
At the Council of Boru Meda in 1878, Emperor Yohannes IV declared which doctrine to be the only official teaching of the Ethiopian Orthodox Church?
መልስ፦ A Tewahdo
ምክንያቱ
Emperor Yohannes IV presided over the Council of Boru Meda in 1878, where Tewahdo was officially declared the only doctrine of the Ethiopian Orthodox Church.
ጥያቄ 4
Which Ethiopian general led the army that decisively defeated invading Italian troops at the Battle of Dogali in 1887?
መልስ፦ B Ras Alula Engida
ምክንያቱ
Ras Alula Engida, Emperor Yohannes IV's famous general and right-hand man, defeated the Italian forces at the Battle of Dogali in 1887.
ጥያቄ 5
In nineteenth-century Ethiopian trade, what name was given to the southwestern Muslim Oromo merchants?
መልስ፦ B Afqala
ምክንያቱ
Southwestern Muslim Oromo merchants were called Afqala, while northern Muslim merchants were known as Jabarti.
ጥያቄ 6
The fierce Arsi Oromo resistance against Menilek's expansion was finally suppressed in September 1886 at which battle?
መልስ፦ C Battle of Azule
ምክንያቱ
The Arsi resistance was brought to an end by the forces of Ras Darge Sahla Sellasie at the Battle of Azule on 6 September 1886.
ጥያቄ 7
What was the key difference between the Amharic and Italian versions of Article XVII of the 1889 Treaty of Wuchale?
መልስ፦ A The Italian text made Italian diplomatic mediation obligatory, while the Amharic text made it optional.
ምክንያቱ
The Amharic text stated that Ethiopia could use Italy's good offices in dealing with foreign powers, whereas the Italian text made it mandatory, effectively claiming a protectorate over Ethiopia.
ጥያቄ 8
Which traditional legal practice of chaining the plaintiff and the accused together was abolished by Lij Iyasu?
መልስ፦ B Quragna
ምክንያቱ
Lij Iyasu abolished the Quragna system, which chained plaintiffs and defendants together, and also banned the lebeshay system of magical thief-catchers.
ጥያቄ 9
During the Egyptian invasion of Ethiopia in 1875, which invading force was completely destroyed by the Afar people?
መልስ፦ D The force led by Werner Munzinger from Tajura
ምክንያቱ
Werner Munzinger led the Egyptian column that advanced from Tajura in Djibouti, but his entire expedition was destroyed by the Afar.
ጥያቄ 10
Under the Hewett Treaty of 1884, what action did Ethiopia agree to take that directly triggered conflicts with the Sudanese Mahdists?
መልስ፦ B Facilitating the evacuation of trapped Egyptian soldiers from eastern Sudan
ምክንያቱ
Ethiopia agreed to help evacuate Egyptian troops trapped by the Mahdists in eastern Sudan. This angered the Mahdists and led to violent clashes with Ethiopian forces from 1885 to 1889.
መተግበሪያው በዚህ ምዕራፍ ላይ 12 ጥያቄዎች አሉት፤ እየሠሩ ያርምዎታል። እዚህ ያሉት የመጀመሪያዎቹ 10 ናቸው።
ምዕራፍ 3 በየትምህርት ሚኒስቴር እትም ከገጽ 44 እስከ ገጽ 80 ይደርሳል።
የትምህርት ሚኒስቴር እትም, እንግሊዝኛ, 243 ገጾች
Temari ይህን ምዕራፍ ወደ ጊዜ የተቆረጠለት መልመጃ ይለውጠዋል፣ እየሠሩ ያርምዎታል፤ ያልገባዎትንም የሚያብራራ የ AI አስተማሪ አለ።
በነጻ ይጀምሩ
Temari.et ለ Android ስልኮች መተግበሪያ አለው፤ በ Google Play ላይ በነጻ ይገኛል።
