የ10ኛ ክፍል አማርኛ ምዕራፍ 5፦ የቋንቋ ለዛ

በምንባቡ መሰረት ህብረ ቃል የቅኔውን ግልጽ እና ስውር ፍች በአንድ ላይ አዋህዶ የያዘ ቃል ወይም ሐረግ ነው።

በምዕራፉ ውስጥ በቀረበው የፈሊጦች ፍቺ መሰረት «ሆደ ባሕር» ማለት ቻይ ወይም ትዕግስተኛ ማለት ነው።

እንቆቅልሽ በጠያቂና ተጠያቂ መካከል የጥያቄና መልስ ውድድር በማድረግ የአእምሮን የማሰብ አድማስ የሚያሰፋ የሥነ ቃል ዓይነት ነው።

በትምህርቱ ላይ በተሰጠው ምሳሌ መሰረት «እግረ እርጥብ» የሚለው ፈሊጥ እድለኛ የሚል ፍቺ አለው።

አፈ ታሪክ ባለፈ እውነተኛ ታሪክ ላይ ተመስርቶ የፈጠራ ሃሳብ ተጨምሮበት አንድ ድርጊት ለምንና እንዴት እንደተፈጸመ የሚያስረዳ ነው።

የቦታዎችን ስያሜ አመጣጥና ታሪካዊ ዳራ በስነ ቃላዊ መንገድ የሚያስረዳው ዘውግ አፈ ታሪክ ይባላል።

ዘይቤ ረቂቅ ነገሮችን አግዝፎ በማሳየትና ከመደበኛ አነጋገር በማፈንገጥ ሃሳብን ምስል ከሳች በሆነ መንገድ የሚያቀርብ የቋንቋ ለዛ ማስገኛ ነው።

ምሳሌያዊ አነጋገር የማህበረሰቡ የጋራ ሀብት ሆኖ ረጅም ሐሳብን በቁጥብ ቃላት ጨምቆ የማቅረብ ከፍተኛ ኃይል አለው።

በቅኔ ውስጥ ሰም ግልጹን መሸፈኛ ፍች ሲወክል፣ ወርቅ ደግሞ ተናጋሪው ፈልጎ ያስቀመጠው ዋናው ስውር ወይም ድብቅ ፍች ነው።

በምዕራፉ የማዛመጃ መልመጃ መሰረት የተሻለ ነገር ፍለጋ ሄዶ የነበረውንም ማጣትን የሚገልጸው አቻ ምሳሌ «የቆጡን አወርድ ብላ የብብቷን ጣለች» ነው።