Bu'aan kutaa 12ffaa ba'eera; bu'aa kee eessatti akka ilaaltuQajeelcha bani

Yaadannoo gabaabaa fi kaardii qayyabannaa bilisaa

Herrega kutaa 6

Herrega kutaa 6 Temari irratti kaardii qayyabannaa 24 qaba; boqonnaawwan sirna barnoota biyyaalessaa Itoophiyaatiin qindaa'an. Kaardiin tokkoon tokkoon yeroo seerichi hojjetu, mallattoon isa keessa jiru maal bakka akka bu'u, akkasumas dogoggora barattoonni caalaatti irratti kufan ni ibsa. Bilisaan dubbifamu; herregas hin gaafatan.

24
Kaardii: 6
Boqonnaawwan: 7
Foormulaa: Grade 6 Mathematics
Kitaaba: Bilisa
Gatii: 12 Onkoloolessa 2026
Mirkaneeffannaa dhumaa

Hunda24Seera7Foormulaa7Mala5Dogoggora baratame4Gabatee wabii1

01

Boqonnaa 1

Dogoggora Garagaltoo HiramummaaDogoggora baratame

Yoom akka itti fayyadamtu

Lakkoofsi tokko qoodaa xiqqaaf waan hirameef baay'ataa isaatiifis ni hirama jedhanii dogoggoruu ittisuuf gargaara.

Of eeggadhu

Lakkoofsi 3f hiramu hundi 9f hin hiramu, akkuma lakkoofsi 2f hiramu hundi 4f yookiin 8f hin hiramne.

Grade 6 Mathematics, fuula 4-23 irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

Seera Hiramummaa 3 fi 9Seera

Yoom akka itti fayyadamtu

Lakkoofsi guutuun tokko adeemsa hiruu dheeraa malee 3n yookiin 9n hiramuu isaa adda baasuuf gargaara.

Of eeggadhu

Dijiitoota hunda walitti ida'i. Lakkoofsi tokko 9f kan hiramu ida'amni dijiitootaa 9f yoo hirame qofaadha malee 3f waan hirameef qofa miti.

Grade 6 Mathematics, fuula 4-23 irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

Seera Hiramummaa 4 fi 8Seera

Yoom akka itti fayyadamtu

Dijiitoota dhumaa lakkoofsichaa qofa ilaaluun lakkoofsi sun 4n yookiin 8n hiramuu isaa adda baasuuf gargaara.

Of eeggadhu

4f lakkoofsa dijiitoota lamaan dhumaa irraa tolfame, 8f ammoo lakkoofsa dijiitoota sadii dhumaa ilaali. Dijiitoota walitti hin ida'in.

Grade 6 Mathematics, fuula 4-23 irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

Tooftaa Hiramummaa 7Mala

Yoom akka itti fayyadamtu

Lakkoofsi guutuun dijiitii lama yookiin isaa ol qabu 7f hiramuu isaa mirkaneessuuf gargaara.

Of eeggadhu

Lakkoofsota dijiitii sadii fi isaa ol qabaniif, lakkoofsa dijiitoota kurnanii fi tokkeetiin alatti hafe 2n baay'isiitii lakkoofsa dijiitii lamaan dhumaa irratti ida'i.

Grade 6 Mathematics, fuula 4-23 irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

Hiramummaa Ida'amaa fi GaragarummaaSeera

Yoom akka itti fayyadamtu

Hirsaan tokko ida'ama yookiin garagarummaa lakkoofsota lamaanii hiruuf danda'uu isaa beekuuf gargaara.

Of eeggadhu

Lakkoofsonni lachanuu hirsaa sanaan hiramuu qabu. Tokko qofti kan hiramu yoo ta'e, ida'amni yookiin garagarummaan isaanii hin hiramu.

Grade 6 Mathematics, fuula 4-23 irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

02

Hamma Kutaa, Sadarkaa Dachaa fi Dhibbeenta

HGW fi BXW Faktoora QulqulluunSeera

Yoom akka itti fayyadamtu

Yeroo lakkoofsonni akka baay'ata faktoorota qulqulluutti barreeffamanitti HGW fi BXW argachuuf gargaara.

Of eeggadhu

HGW argachuuf bu'uura waloo ta'an ekspoonantii isa xiqqaadhaan qofa fudhadhu. BXW argachuuf garuu faktoorota qulqulluu hundumaa ekspoonantii isa guddoodhaan walitti baay'isi.

Grade 6 Mathematics, fuula 24-58 irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

Amala HGW fi BXW Cimdii AddaaSeera

Yoom akka itti fayyadamtu

Yeroo lakkoofsi tokko isa kaaniif hirmaataa ta'etti yookiin lakkoofsonni wal-qulqulluu ta'anitti HGW fi BXW battalatti beekuuf fayyadama.

Of eeggadhu

Yoo a'n b'f hirmaataa ta'e HGW(a, b) = a fi BXW(a, b) = b ta'a. Lakkoofsonni wal-qulqulluu yoo ta'an HGW(a, b) = 1 fi BXW(a, b) = a baay'isuu b ta'a.

Grade 6 Mathematics, fuula 24-58 irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

Baay'ata HGW fi BXWFoormulaa

\text{LCM}(a, b) \times \text{GCD}(a, b) = a \times b

\text{LCM}(a, b) \times \text{GCD}(a, b) = a \times b

$a$: lakkoofsa guutuu jalqabaa zeeroo hin taane
$b$: lakkoofsa guutuu lammaffaa zeeroo hin taane
$\text{GCD}(a, b)$: Hirmaataa Guddaa Waliinii kan a fi b
$\text{LCM}(a, b)$: Baay'isaa Xiqqaa Waliinii kan a fi b

Yoom akka itti fayyadamtu

Yeroo gatiin lakkoofsota lamaanii, HGW yookiin BXW keessaa tokko hir'atee kaan kennamanitti shallaguuf gargaara.

Of eeggadhu

Hariiroon kun lakkoofsota lama qofarratti hojjeta, lakkoofsota sadii fi isaa oliif kallattiin hin ta'u.

Grade 6 Mathematics, fuula 24-58 irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

Zeeroo BXW Keessatti fi Ramaddii TokkooDogoggora baratame

Yoom akka itti fayyadamtu

Yeroo lakkoofsa qulqulluu adda baaftu yookiin baay'isaa xiqqaa waliinii shallagdu fayyadama.

Of eeggadhu

Zeeroon baay'isaa lakkoofsa guutuu hundaati, garuu BXW yeroo hunda baay'isaa waloo isa zeeroo hin taane xiqqaadha. Akkasumas 1'n qulqulluus walxaxaas miti.

Grade 6 Mathematics, fuula 24-58 irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

03

Hamma Kutaa, Sadarkaa Dachaa fi Herregoota Afur Bu'uuraa

Hiraa fi Lakkoofsa Kurnyee Ida'uu fi Hir'isuuMala

Yoom akka itti fayyadamtu

Yeroo himni herregaa hiraa fi lakkoofsa kurnyee walitti ida'uu yookiin walirraa hir'isuu qabu fayyadamaa.

Of eeggadhu

Shallaggii dura lakkoofsota hunda gara bifa tokkootti jijjiiraa, hunda gara hiraatti yookiin hunda gara kurnyeetti.

Grade 6 Mathematics, fuula 59 irraa eegalee irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

Hiraawwan Waamtuu Adda Addaa Qaban Kallattiin Ida'uuDogoggora baratame

Yoom akka itti fayyadamtu

Dogoggora hiraawwan kurnyee irraa jijjiiraman erga argatanii booda osoo waamtuu hin qindeessin ida'uuf yaalamu sirreessuuf fayyadamaa.

Of eeggadhu

Waamtuun osoo adda adda ta'ee jiru lakkooftuuwwan kallattiin hin ida'inaa. Yeroo hunda dura dhimmamtuu xiqqaa waliinii barbaadaa.

Grade 6 Mathematics, fuula 59 irraa eegalee irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

Hiraa fi Lakkoofsa Kurnyee Walin BaayyisuuMala

Yoom akka itti fayyadamtu

Yeroo ba'aa hiraa yookiin lakkoofsa makaa fi lakkoofsa kurnyee shallagan fayyadamaa.

Of eeggadhu

Lakkoofsota makaa jalqaba gara hiraa seeraan alaatti jijjiiraa. Bifa kurnyeetiin yoo baayyistan, baay'ina dijitoota kurnyee lamaanii lakkaa'uun tuqaa kurnyee kaa'aa.

Grade 6 Mathematics, fuula 59 irraa eegalee irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

04

Walqixa hin taane fi Simmetirii

Hiika Qoodaa fi HiramummaaFoormulaa

a = b \times c

a = b \times c

$a$: hiramaa yookiin baay'ata $none$
$b$: qoodaa yookiin baay'isaa $none$
$c$: bu'aa qooddaa lakkoofsa guutuu $none$

Yoom akka itti fayyadamtu

Hariiroo b'n a'f qoodaa ta'uu isaa agarsiisu yookiin b|a bifa baay'ataan barreessuuf gargaara.

Of eeggadhu

Zaroon lakkoofsa kamiifuu qoodaa ta'uu hin danda'u, garuu zaroon lakkoofsota guutuu zaroorraa hafan hundaaf ni hirama.

Grade 6 Mathematics, fuula 6 irraa eegalee irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

Seera Hiramummaa Ida'amaa fi QooddootaaSeera

Yoom akka itti fayyadamtu

Qoodaan tokko ida'ama yookiin garaagarummaa lakkoofsota lamaanii qooduu isaa murteessuuf fayyada.

Of eeggadhu

Lakkoofsi tokko 3f waan hirameef 9f ni hirama jechuu miti. Garuu 9f yoo hirame yeroo hunda 3f ni hirama.

Grade 6 Mathematics, fuula 6 irraa eegalee irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

Seera Hiramummaa 7Mala

Yoom akka itti fayyadamtu

Lakkoofsi tokko 7f hiramuu isaa mirkaneessuuf gargaara. Abbaa digitii 2 yoo ta'e digitii kurniyaa 3n baay'isanii digitii tokkiyaa irratti ida'u. Abbaa digitii 3 fi isaa ol yoo ta'e digitiilee duraa 2n baay'isanii lakkoofsa digitii lamaan dhumaa irratti ida'u.

Of eeggadhu

Lakkoofsa abbaa digitii 3 fi isaa oliif, lakkoofsa hafetti kan ida'amu lakkoofsa digitii lamaan dhumaa guutuu dha malee qeenxee miti.

Grade 6 Mathematics, fuula 6 irraa eegalee irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

Seera Hiramummaa Lakkoofsota GuutuuGabatee wabii2 · 3 · 4 · +5

Qoodaa	Ulaagaa Hiramummaa
$2$	Last digit is $0, 2, 4, 6,$ or $8$
$3$	Sum of all digits is divisible by $3$
$4$	Number formed by last two digits is divisible by $4$
$5$	Last digit is $0$ or $5$
$6$	Number is divisible by both $2$ and $3$
$8$	Number formed by last three digits is divisible by $8$
$9$	Sum of all digits is divisible by $9$
$10$	Last digit is $0$

Yoom akka itti fayyadamtu

Lakkoofsi guutuun tokko 2, 3, 4, 5, 6, 8, 9, yookiin 10f hiramuu isaa herrega dheeraa malee adda baasuuf gargaara.

Of eeggadhu

Seerri 3 fi 9 ida'ama digitiilee hundaati, seerri 4 fi 8 garuu digitiilee dhumaa 2 yookiin 3 qofa ilaala.

Grade 6 Mathematics, fuula 6 irraa eegalee irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

05

Bifoota Sirrii fi Bifoota Sooromaa

Angalli alternate fi corresponding sarara walaba barbaaduDogoggora baratame

Yoom akka itti fayyadamtu

Yeroo sarara cuuphaan sararoota lamaan cuuphu, angalli alternate ykn corresponding walqixa ta'an jechuuf kana fayyadami.

Of eeggadhu

Angalli kun walqixa ta'an yoo sararoonni cuuphaman lamaan walaba yoo ta'an qofa. Gaaffiin sararoonni walaba akka ta'an yoo hin ibsine, angalli walqixa jedhanii hin yaadinaa.

Grade 6 Mathematics, fuula 106-151 irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

Angala walii-galtee 90° (ቀጤ አሟይ)Foormulaa

\angle x + \angle y = 90^\circ

\angle x + \angle y = 90^\circ

$\angle x$: tuqaa angala jalqabaa $^\circ$
$\angle y$: tuqaa angala lammaffaa $^\circ$

Yoom akka itti fayyadamtu

Yeroo angala lamaan walitti dabalamanii 90° ta'an, angala hin beekamne argachuuf kana fayyadami.

Of eeggadhu

Walii-galtee 90° malee 180° miti. Angala 58° waliin 32° ta'a, 122° miti.

Grade 6 Mathematics, fuula 106-151 irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

Diameter fi raadiyaasii tuulamaaFoormulaa

D = 2r

D = 2r

$D$: diameter tuulamaa $cm$
$r$: raadiyaasii tuulamaa $cm$

Yoom akka itti fayyadamtu

Tuulama kompasiin dhiyaachuu dura diameter raadiyaasii irraa, ykn raadiyaasii diameter irraa argachuuf kana fayyadami.

Of eeggadhu

Yeroo kompasii banu, banni kompasii raadiyaasii ta'uu qaba, diameter miti. Diameter 6 cm yoo ta'e, banni kompasii 3 cm ta'a.

Grade 6 Mathematics, fuula 106-151 irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

Angala walii-galtee 180° (ዝርግ አሟይ)Foormulaa

\angle x + \angle y = 180^\circ

\angle x + \angle y = 180^\circ

$\angle x$: tuqaa angala jalqabaa $^\circ$
$\angle y$: tuqaa angala lammaffaa $^\circ$

Yoom akka itti fayyadamtu

Yeroo angala lamaan sararaa tokkicha irra jiran ykn walitti 180° ta'an, angala hin beekamne argachuuf kana fayyadami.

Of eeggadhu

Walii-galtee 180° dha, 90° miti. Ergama walii-galtee 90° waliin hin walitti makin. Angala hin beekamne argachuuf 180° irraa hir'isi.

Grade 6 Mathematics, fuula 106-151 irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

06

Itti Qindeessuu Odeeffannoo

Median (Mediyaan) barbaaduuMala

Yoom akka itti fayyadamtu

Gaaffiin gatii giddu-galaa odeeffannoo yommuu gaafatu, gatii sana tartiibaan kaa'uun booda fayyadami.

Of eeggadhu

Giddu-galaa filachuu dura odeeffannoo xiqqaa irraa gara guddaatti qindeessi. Baay'inni gatii qixa yoo ta'e lakkoofsa giddu-galaa lamaan walitti dabalii lama qoodi, tokko qofa hin filatin.

Grade 6 Mathematics, fuula 152-179 irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

Giddu galeessa (Mean) baasuuFoormulaa

\text{Mean}=\dfrac{\Sigma x}{n}

\text{Mean}=\dfrac{\Sigma x}{n}

$\text{Mean}$: giddu galeessa odeeffannoo $same as the data$
$\Sigma x$: walitti dabalama guutuu gatii odeeffannoo hundaa $same as the data$
$n$: baay'ina gatii odeeffannoo $none (a count)$

Yoom akka itti fayyadamtu

Gaaffiin giddu galeessa odeeffannoo yommuu gaafatu, lakkoofsota hunda walitti dabaluun baay'ina isaanitti qoodi.

Of eeggadhu

Walitti dabalama guutuu baay'ina odeeffannootti qoodi, gatii guddaa ykn lakkoofsa ati filatte hin qoodin. Dura baay'ina irra deebi'ii lakkaa'i.

Grade 6 Mathematics, fuula 152-179 irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

Mode (Moodii): gatii yeroo baay'ee deddeebi'eSeera

Yoom akka itti fayyadamtu

Gaaffiin gatii odeeffannoo keessatti yeroo baay'ee argamu yommuu gaafatu fayyadami.

Of eeggadhu

Gatiiwwan hundi yeroo tokko qofa yoo ta'an moodii hin qabu jedhi. Lakkoofsa guddaa ykn xiqqaa moodii akka ta'e hin barreessin.

Grade 6 Mathematics, fuula 152-179 irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

Angle kutaa pie chartFoormulaa

\theta=\dfrac{x}{T}\times 360^{\circ}

\theta=\dfrac{x}{T}\times 360^{\circ}

$\theta$: angle kutaa pie chart tokkoo $^{\circ}$
$x$: gatii kutaa agarsiifamu $same as the data$
$T$: walitti dabalama gatii odeeffannoo hundaa $same as the data$

Yoom akka itti fayyadamtu

Odeeffannoo tarree keessaa pie chart yommuu kaatan, angle kutaa tokkoo tokkoo digirii keessatti barbaaddan fayyadami.

Of eeggadhu

Gatii tokkoo tokkoo walitti dabalama gatii hundaatti qoodi, baay'ina gosaatti hin qoodin. Angle kutaa hundaa walitti dabaluun 360° ta'uu qaba.

Grade 6 Mathematics, fuula 152-179 irraa qophaa'e; osoo hin ba'in dura yeroo lama mirkanaa'e

Kitaaba barataa Herrega kutaa 6ffaa

Kitaaba barataa sirna barnootaa haaraa, PDF bilisaan. Kaardiileen fuula kanaa boqonnaalee isaa hordofu.

Maxxansa Ministeera Barnootaa, Afaan Amaaraa
Fuula 184
PDF buufadhaa

Wantoota kitaabni qabate

1.የሙሉ ቁጥሮች ተካፋይነት
2.ክፍልፋዮች፣ አስርዮሾች እና መቶኛዎች
3.ክፍልፋዮች፣ አስርዮሾችና አራቱ መሰረታዊ ስሌቶች
4.ያለእኩልነት ዓረፍተ-ነገሮች እና ወደረኛነት
5.ጠለልና ጠጣር ምስሎች
6.መረጃ አያያዝ

Qormaanni foormulaan kun itti oolu

Gaaffii qormaata biyyaalessaa waggoota darbanii dhugaa, tokkoon tokkoon isaaniis deebii hojjetame qabu.

Qormaata darban bani

Barnoonni kun kutaawwan biroo keessatti

Qormaanni waan kutaan gadii barsiise gaafachuu hin dhiisu. Kaardiiwwan kutaawwan sanaas as jiru.

Barnoota kutaa 6 kan biroo

Kutaa kana keessaa wanti hanga ammaatti kaardii qabu hundi.

Gaaffii barattoonni gaafatan

Kaardiiwwan Herrega kutaa 6 maal haguugu?: Kitaaba biyyaalessaa keessaa boqonnaawwan 6 irraa kaardii 24: Hamma Kutaa, Sadarkaa Dachaa fi Dhibbeenta, Hamma Kutaa, Sadarkaa Dachaa fi Herregoota Afur Bu'uuraa, Walqixa hin taane fi Simmetirii, Bifoota Sirrii fi Bifoota Sooromaa, Itti Qindeessuu Odeeffannoo fi kan biroo 1. Boqonnaa kamiyyuu fuuluma kana irratti kaardii tokkoon tokkoon fudhachuu dandeessa.
Kunneen qormaata biyyaalessaa kutaa 6f ni gargaaru?: Eeyyee. Kutaan 6 qormaata biyyaalessaa fudhata; kunneenis seeraa fi foormulaa Herrega qormaanni sun akka beektu si eeggatudha. Qormaanni waggoota darbanii, deebii hojjetame gaaffii tokkoon tokkoon duuba qabu, marsariitiiduma kana irratti bilisaan jira.
Kaardiiwwan kunneen eessaa dhufan?: Kitaaba Ministeera Barnootaa kutaa kanaaf qophaa'e, Grade 6 Mathematics irraa fudhataman. Achumaan marsaan lammaffaa boqonnicha arguu hin dandeenye foormulaa, lakkoofsa dhaabbataa fi tarree gabatee tokkoon tokkoon irra deebi'ee shallaga; wanta inni mirkaneessuu hin dandeenye osoo hin ba'in qaba.
Kun bilisaa?: Eeyyee. Kaardiin as jiru hundi bilisaan dubbifama; waraqaan maxxansaaf qophaa'es bilisaan buufama. Lamaanuu herrega hin gaafatan.
Kun yeroo dhumaaf yoom mirkanaa'e?: 12 Onkoloolessa 2026. Kaardiiwwan boqonnaa boqonnaadhaan dhufu; sararri tokkoon tokkoon isaanii jalaa yeroo kaardiin sun dhumaaf dubbifame agarsiisa.

Qayyabadhu; ergasii of qori

Temari kaardiiwwan kana gara gaaffii shaakalaatti jijjiira; utuu hojjettuu ni sirreessa; wanti si hin galinis barsiisaa AI tiin ni ibsama.

Bilisaan jalqabi

Seeni Herrega kee bani