የ11ኛ ክፍል ታሪክ ካርዶች ምን ይሸፍናሉ?

ከአገር አቀፉ መጽሐፍ 9 ምዕራፎች የተወሰዱ 17 ካርዶች፦ ታሪክ፣ Historiography እና የሰው ልጅ ዝግመተ ለውጥ፣ በዓለም የጥንት ሥልጣኔዎች ዋና ዋና ስፍራዎች እስከ c.500 AD፣ በኢትዮጵያና በቀንዱ ሕዝቦች፣ መንግሥታትና ታሪካዊ ሂደቶች እስከ 13ኛው ክፍለ ዘመን መጨረሻ፣ የመካከለኛው ዘመንና የቅድመ ዘመናዊ ዓለም፣ c. 500 AD-1789፣ አፍሪካና ውጫዊው ዓለም፡ 1500-1880ዎቹ፣ በኢትዮጵያ መንግሥታት፣ መሳፍንት፣ የሕዝብ እንቅስቃሴና መስተጋብር እና ሌሎች 3። እያንዳንዱን ምዕራፍ በገጹ ላይ አንድ ካርድ በአንድ ጊዜ መውሰድ ይችላሉ።

በ11ኛ ክፍል አገር አቀፍ ፈተና አለ?

የለም። ኢትዮጵያ አገር አቀፍ ፈተና የምትሰጠው በ6ኛ፣ በ8ኛና በ12ኛ ክፍል ብቻ ነው። እነዚህ ካርዶች ለትምህርት ቤትዎ ፈተናዎች፣ እንዲሁም ከጥቂት ዓመታት በኋላ ለሚመጣው አገር አቀፍ ፈተና ናቸው።

እነዚህ ካርዶች ከየት መጡ?

ለዚህ ክፍል ከተዘጋጀው የትምህርት ሚኒስቴር መጽሐፍ፣ ከGrade 11 History ተቀድተዋል። ከዚያም ምዕራፉን ማየት የማይችል ሁለተኛ ማጣሪያ እያንዳንዱን ቀመር፣ ቋሚ ቁጥርና የሠንጠረዥ ረድፍ እንደገና ያሰላል፤ ማጣሪያው ማረጋገጥ ያልቻለውን ሁሉ ሳያወጣ ይይዘዋል።

ይህ ነጻ ነው?

አዎ። እዚህ ያለው እያንዳንዱ ካርድ በነጻ ይነበባል፤ ለኅትመት የተዘጋጀውም ሉህ በነጻ ይወርዳል። ሁለቱም መለያ አይጠይቁም።

ይህ ለመጨረሻ ጊዜ የተረጋገጠው መቼ ነው?

12 ኦክቶበር 2026። ካርዶች ምዕራፍ በምዕራፍ ይመጣሉ፤ ከእያንዳንዱ በታች ያለው መስመር ያ ካርድ ለመጨረሻ ጊዜ የተነበበበትን ቀን ይናገራል።

ነጻ አጭር ማስታወሻዎች እና የማጠናከሪያ ካርዶች

የ11ኛ ክፍል ታሪክ

የ11ኛ ክፍል ታሪክ በ Temari ላይ 17 የማጠናከሪያ ካርዶች አሉት፤ በአገር አቀፍ ሥርዓተ ትምህርቱ ምዕራፎች ተደራጅተዋል። እያንዳንዱ ካርድ ሕጉ መቼ እንደሚሠራ፣ በውስጡ ያለው እያንዳንዱ ምልክት ምን እንደሚወክልና ተማሪዎች በብዛት የሚሳሳቱበትን ነጥብ ይገልጻል። በነጻ ይነበባሉ፤ መለያም አይጠይቁም።

17
ካርዶች: 9
ምዕራፎች: 8
የማጣቀሻ ሠንጠረዦች: Grade 11 History
መጽሐፍ: ነጻ
ዋጋ: 12 ኦክቶበር 2026
የመጨረሻ ማረጋገጫ

ሁሉም17የማጣቀሻ ሠንጠረዥ8የተለመደ ስህተት5ሕግ4

ታሪክ፣ Historiography እና የሰው ልጅ ዝግመተ ለውጥ

በታሪክ ጽሑፍ ውስጥ ተጨባጭነትየተለመደ ስህተት

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ታሪክ ጸሐፊዎች ገለልተኛ ናቸው ወይስ ታሪክ ሙሉ በሙሉ ተጨባጭ ሊሆን ይችላል ተብሎ ሲጠየቅ ይህን ካርድ ይጠቀሙ።

ይጠንቀቁ

ታሪክ ጸሐፊዎችን እንደ ተፈጥሮ ሳይንቲስቶች ገለልተኛ አድርገው አይውሰዱ፤ ታሪክ ጸሐፊዎች ብዙ ጊዜ የእሴት ፍርድ ይሰጣሉ። ያለፈውን በዛሬ እሴት መፍረድም ስህተት ነው፤ ታሪክ ሙሉ በሙሉ ተጨባጭ ነው ብለው አይናገሩ።

ከGrade 11 History፣ ገጽ 1-21 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የኢትዮጵያ ታሪክ ዘመናትየማጣቀሻ ሠንጠረዥጥንታዊ · መካከለኛ ዘመን · ዘመናዊ

ዘመን	ቀናት
ጥንታዊ	ከ1000 ዓ.ዓ እስከ 1270 ዓ.ም
መካከለኛ ዘመን	ከ1270 እስከ 1855 ዓ.ም
ዘመናዊ	ከ1855 እስከ ዛሬ

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የኢትዮጵያን ታሪክ ዘመናት ቅደም ተከተል ወይም ቀን ሲጠይቁ ይህን ሠንጠረዥ ይጠቀሙ።

ይጠንቀቁ

የኢትዮጵያ ዘመናት ከአውሮፓ ዘመናት ይለያሉ። ለኢትዮጵያ 1270 እና 1855 ዓ.ም ይጠቀሙ፤ የአውሮፓን 476 ወይም 1500 ቀኖች አይጠቀሙ።

ከGrade 11 History፣ ገጽ 1-21 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

በዓለም የጥንት ሥልጣኔዎች ዋና ዋና ስፍራዎች እስከ c.500 AD

ከሮማ ሪፐብሊክ እስከ ምዕራብ ግዛት ውድቀት፤ ዋና ዋና ቀናትየማጣቀሻ ሠንጠረዥ509 ዓ.ዓ. · 27 ዓ.ዓ. · ከ27 ዓ.ዓ. ጀምሮ · +4

ቀን	ክስተት
509 ዓ.ዓ.	ሮማውያን የኢትሩስካውያን ነገሥታትን ካባረሩ በኋላ የሮማ ሪፐብሊክ ተመሠረተ።
27 ዓ.ዓ.	ኦክታቪያን የመጀመሪያው ንጉሠ ነገሥት ሆኖ 'አውጉስጦስ' የሚለውን ማዕረግ ያዘ።
ከ27 ዓ.ዓ. ጀምሮ	ፓክስ ሮማና (የሮም ሰላም)፤ ለ200 ዓመት ያህል የዘለቀ ረጅም መረጋጋት።
395 ዓ.ም.	የሮማ ግዛት ወደ ምዕራብ ሮማ እና ምሥራቅ ሮማ (ባይዛንታይን) ግዛቶች ተከፈለ።
410 ዓ.ም.	ቪሲጎቶች ሮምን ዘረፉ።
476 ዓ.ም.	የምዕራብ ሮማ ግዛት በይፋ ወደቀ።
1453	ኦቶማን ቱርኮች ቁስጥንጥንያን ያዙ፤ የምሥራቅ ሮማ ግዛት አበቃ።

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ከሮማ ሪፐብሊክ እስከ ሮማ ግዛት መከፋፈልና ውድቀት ያሉትን ክስተቶች ቅደም ተከተል ሲጠየቁ ይህን ካርድ ይጠቀሙ።

ይጠንቀቁ

የቄሳርን መገደል (44 ዓ.ዓ.) የግዛቱ መጀመሪያ አድርገው አይውሰዱ። መጽሐፉ የመጀመሪያውን ንጉሠ ነገሥት ዘመን 27 ዓ.ዓ. ነው ያለው፤ ያኔ ኦክታቪያን 'አውጉስጦስ' የሚለውን ማዕረግ ወስዷል።

ከGrade 11 History፣ ገጽ 22-50 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

በኢትዮጵያና በቀንዱ ሕዝቦች፣ መንግሥታትና ታሪካዊ ሂደቶች እስከ 13ኛው ክፍለ ዘመን መጨረሻ

ማክዙሚት እና ዋላስማ ሥርወ መንግሥታትየተለመደ ስህተት

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ጥያቄው የሸዋ ወይም የኢፋት ገዥ ቤተሰብ ስም ሲጠቅስ ቤተሰቡን ትክክለኛ ሱልጣኔት ጋር ማዛመድ ሲያስፈልግ ይህን ይጠቀሙ።

ይጠንቀቁ

ማክዙሚት የሸዋ ሱልጣኔት ገዥ ቤተሰብ ነበር፤ በ1285 እ.ኤ.አ. ተገልብጧል። ዋላስማ የጎረቤቱ የኢፋት ሱልጣኔት ገዥ ቤተሰብ ሲሆን የሸዋን መንግሥት የገለበጠው እርሱ ነው። ሁለቱን ቤተሰቦች አይቀያይሯቸው፤ ሸዋና ኢፋትንም እንደ አንድ መንግሥት አይቁጠሯቸው።

ከGrade 11 History፣ ገጽ 51-73 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የአክሱም መንግሥት ውድቀት ምክንያቶችሕግ

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ጥያቄው የአክሱም መንግሥት ለምን እንደተዳከመ ወይም እንደወደቀ፣ ወይም ንግዱንና ፖለቲካዊ ኃይሉን ምን እንደቆረጠው ሲጠይቅ ይህን ካርድ ይጠቀሙ።

ይጠንቀቁ

የአዱሊስ ወደብ መውደምን ብቻ እንደ ሙሉ ምክንያት አይያዙ። መጽሐፉ ውድቀቱ ከ7ኛው ክፍለ ዘመን መጨረሻ እንደጀመረ፣ አዱሊስ በ702 እ.ኤ.አ. አካባቢ በዓረቦች መውደሙ ኢኮኖሚውን እንደቆረጠ፣ የቤጃ፣ የአጋው እና የንግሥት ዮዲት አመጾች ግን ውድቀቱን የመጨረሻ እንዳደረጉት ያስታውሱ።

ከGrade 11 History፣ ገጽ 51-73 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የመካከለኛው ዘመንና የቅድመ ዘመናዊ ዓለም፣ c. 500 AD-1789

አራተኛው ክሩሴድ በሙስሊሞች ላይ ጦርነት አልነበረምየተለመደ ስህተት

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ጥያቄው የትኛው ክሩሴድ ክርስቲያኖችን እንዳጠቃ ወይም በ1204 የቁስጥንጥንያ መዘረፍን ሲጠይቅ ይህን ካርድ ይጠቀሙ።

ይጠንቀቁ

አራተኛው ክሩሴድ (1202-1204) ከሙስሊሞች ይልቅ ሌሎች ክርስቲያኖችን ተዋግቷል። ክሩሴደሮች የቬኒስ ነጋዴዎች የባይዛንታይን ተፎካካሪዎቻቸውን እንዲያሸንፉ ረድተው ከዚያ ቁስጥንጥንያን ያዙ፤ ዘረፉም። እንደ ቅዱስ ጦርነት በሙስሊሞች ላይ እንደሆነ አይግለጹ።

ከGrade 11 History፣ ገጽ 74-118 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ሱኒና ሺዓ በመሪነት ላይ የተለያዩበት ምክንያትሕግ

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ጥያቄው እስልምና ለምን እንደተከፈለ ወይም ሱኒና ሺዓ ሙስሊሞች በመሪነት ላይ እንዴት እንደሚለያዩ ሲጠይቅ ይህን ካርድ ይጠቀሙ።

ይጠንቀቁ

ሱኒዎች ተተኪውን ከሊፋ ብለው ይጠሩታል፤ መለኮታዊ ወይም የነቢይነት ተግባር አልነበረውም። ሺዓዎች ኢማማ እና ኢማም የሚሉትን ቃላት ይመርጣሉ፤ ኢማሙም ከስህተት ነጻ ነው ብለው ያምናሉ። ቃላቱን አይቀያይሩ፤ ኢማም የሺዓ መሪ ሲሆን ከሊፋ ደግሞ የሱኒ መሪ ነው።

ከGrade 11 History፣ ገጽ 74-118 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ምዕራፍ 5

ማምሉኮች በግብጽ ሥልጣን እንዴት እንደያዙሕግ

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ማምሉኮች ከ1250 እስከ 1517 ግብጽን እንዴት እንደገዙ ወይም ለምን ኃያል እንደሆኑ ሲጠየቅ ይህን ይጠቀሙ።

ይጠንቀቁ

ማምሉኮች የግብጽ ተወላጆች ሳይሆኑ ቱርካዊ ባሪያዎች ነበሩ። ማምሉክ የአረብኛ ቃል ሲሆን ትርጉሙ ተይዞ ወይም ባሪያ ማለት ነው። ሥልጣናቸው በሁለት ምክንያቶች ተከሰተ፦ በአዩቢድ ልዑላን መካከል ያለው ፉክክር ሱልጣኖቹ ቅጥረኛ ማምሉኮችን እንዲጠቀሙ አደረገ፣ የሞንጎል ወረራም ሥልጣን ለመያዝ ዕድል ሰጣቸው። ሞንጎሎች ማምሉኮችን ሥልጣን ላይ አስቀመጡ አይጻፉ፤ ማምሉኮች ሞንጎሎችን ሁለት ጊዜ አሸንፈው የእስልምና ተሟጋችነት ክብር አገኙ።

ከGrade 11 History፣ ገጽ 119-140 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

አፍሪካና ውጫዊው ዓለም፡ 1500-1880ዎቹ

የባሪያ ንግድን ማቆም በአፍሪካ ባርነትን ማስቆም ማለት አይደለምየተለመደ ስህተት

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ጥያቄው ስለ የባሪያ ንግድ መከልከል ወይም ባርነት በአፍሪካ መቼ እንዳበቃ ሲጠይቅ ይጠቀሙ።

ይጠንቀቁ

ብሪታኒያ ንግዱን በ1807 ከለከለች፤ ነገር ግን በአፍሪካ ውስጥ ባርነት ቀጠለ። ወደ አረቢያ፣ ሰሜን አፍሪካና ሩቅ ምስራቅ የሚላከው የባሪያ ንግድም እስከ 20ኛው ክፍለ ዘመን መጀመሪያ ድረስ ቀጠለ። በኢትዮጵያ ባርነትና የባሪያ ንግድ ጣሊያኖች በ1935 እስኪመጡ ድረስ ቀጥለዋል። ንግዱን መከልከል በአፍሪካ ባርነትን እንዳጠፋ አድርገው አይጻፉ።

ከGrade 11 History፣ ገጽ 141-169 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የትራንስ-አትላንቲክ የባሪያ ንግድ ሦስቱ ምዕራፎችየማጣቀሻ ሠንጠረዥየፒራቲክ የባሪያ ንግድ · የሞኖፖሊ የባሪያ ንግድ · ነፃ ንግድ

ምዕራፍ	ወቅት	ማን ያካሂደው ነበር
የፒራቲክ የባሪያ ንግድ	ከ15ኛው ክፍለ ዘመን እስከ 16ኛው ክፍለ ዘመን የመጨረሻ ሩብ	ግለሰብ ነጋዴዎች፣ ጀብደኞችና የባህር ወንበዴዎች፤ የአውሮፓ መንግሥታት ድጋፍ አልነበራቸውም።
የሞኖፖሊ የባሪያ ንግድ	ከ1580ዎቹ እስከ 17ኛው ክፍለ ዘመን ሁለተኛ አጋማሽ	በመንግሥታት የተደገፉና በወታደራዊ ኃይል የታገዙ ቻርተር የተደረጉ ኩባንያዎች፤ ኮንጎና ስላቭ ኮስት ዋና ምንጮች ነበሩ።
ነፃ ንግድ	ከ17ኛው ክፍለ ዘመን ሁለተኛ አጋማሽ ጀምሮ	የ1689 የብሪታኒያ ሕግ ማንኛውም ግለሰብ እንዲሳተፍ ከፈተ፤ ፉክክሩም ጨመረ።

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ጥያቄው የትራንስ-አትላንቲክ የባሪያ ንግድ ምዕራፎችን፣ ወቅቶቻቸውን ወይም ማን እንደሚመራው ሲጠይቅ ይጠቀሙ።

ይጠንቀቁ

የሦስትዮሽ ንግድ ሁለተኛው ምዕራፍ ብቻ ነው፤ ሙሉ የትራንስ-አትላንቲክ ንግድ አይደለም። የመጀመሪያውን ምዕራፍ የሦስትዮሽ ንግድ ብለው አይጥቀሱ።

ከGrade 11 History፣ ገጽ 141-169 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

በኢትዮጵያ መንግሥታት፣ መሳፍንት፣ የሕዝብ እንቅስቃሴና መስተጋብር

ጉልት፣ ሪስና ባለ ጉልት፡ የመሬትና የግብር ቃላትየማጣቀሻ ሠንጠረዥጉልት · ሪስ · ባለ ጉልት

ቃል	ትርጉም
ጉልት	በሪስ መሬት ባለቤቶችና በምርታቸው ላይ ግብር የመሰብሰብ መብት
ሪስ	ቅድመ አያቶቻቸው ለረጅም ጊዜ የያዙት መሬት በቤተሰቦችና በጎሣዎች የሚጠቀሙበት፣ በውርስ የሚተላለፍ መብት
ባለ ጉልት	የጉልት መብት ባለቤት ሆኖ ግብር የሚሰበስብ፣ ከግብሩ አብዛኛውን የሚይዝ፣ የጉልበት ሥራ የሚጠቀም፣ ሕግና ሥርዓት የሚያስከብርና በክልል ጦር የሚያዝ ሰው

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በፈተና ላይ የጉልት ሥርዓት እንዴት እንደሰራ ወይም በመካከለኛው ዘመን የክርስቲያን ግዛት ጉልትና ሪስ እንዴት እንደሚለያዩ ሲጠየቅ ይህን ካርድ ይጠቀሙ።

ይጠንቀቁ

ጉልት የግብር የመሰብሰብ መብት ሲሆን ሪስ ግን በውርስ የሚተላለፍ የመሬት አጠቃቀም መብት ነው። ባለ ጉልት የያዘው የግብር መብትን እንጂ መሬቱን አልነበረም።

ከGrade 11 History፣ ገጽ 170-217 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የኢማም አሕመድ ዘመቻዎችና መጨረሻቸው፡ 1527 እስከ 1559የማጣቀሻ ሠንጠረዥ1527 · መጋቢት 1529 · 1531 · +3

ቀን	ክስተት
1527	ኢማም አሕመድ በዳዋሮ፣ በፋታጋርና በባሌ የነበሩ የክርስቲያን ኃይሎችን አጠቃ ።
መጋቢት 1529	ኢማም አሕመድ የልብነ ድንግልን ጦር በሽምብራ ኩሬ ጦርነት ድል አደረገ ።
1531	ዳዋሮንና ባሌን ወደ አዳል ግዛት ጨመረ ።
1535	በጣና ሐይቅ አጠገብ በደንቢያ ሰፍሮ አዲስ ማዕከሉ አደረገው ።
የካቲት 1543	ገላውዴዎስ ከፖርቱጋል ጠመንጃ ወታደሮች ጋር በዋያና ደጋ ጦርነት ኢማም አሕመድን አሸነፈ፤ አሕመድ ተገደለ ።
1559	በአሚር ኑር አል-ዋዚር የሚመራው የአዳል ጦር ገላውዴዎስን አሸነፈ፤ ገላውዴዎስ ተገደለ ።

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የአዳል ጦር በኢማም አሕመድ ስር ከክርስቲያን ግዛት ጋር ያደረጋቸውን ጦርነቶች በቅደም ተከተል ለማስቀመጥ ወይም የአሕመድ ኃይል እንዴት እንደጨመረና እንዳበቃ ለማስረዳት ይህን ካርድ ይጠቀሙ።

ይጠንቀቁ

የአዳል የበላይነት በዋያና ደጋ በ1543 ያበቃው እንጂ በ1559 አይደለም። የ1559 ጦርነት የአዳል ከገላውዴዎስ ጋር የነበረ በኋላ የተገኘ ድል ነበር፤ ስለዚህ የአሕመድ አገዛዝ መጨረሻ እንደሆነ አይቀመጥ።

ከGrade 11 History፣ ገጽ 170-217 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የአዳል ጦርነቶች በዋናነት ሃይማኖታዊ አልነበሩምየተለመደ ስህተት

መቼ እንደሚጠቀሙበት

አዳል በ1520ዎቹ እስከ 1540ዎቹ ድረስ ከክርስቲያን ደጋ ግዛት ጋር ለምን እንደተዋጋ ወይም ጦርነቶቹ ስለ ምን እንደነበሩ ሲጠየቅ ይህን ካርድ ይጠቀሙ።

ይጠንቀቁ

ምዕራፉ እንደሚያስረዳው የኢማም አሕመድ ጦርነት በሃይማኖት ጉዳይ አልነበረም። የዋላስማ ሱልጣኖችና የክርስቲያን ነገሥታት ቀደም ሲል በዘይላ ንግድና በንግድ መንገዶቹ ባለፉባቸው መሬቶች ላይ ያደረጉት ግጭት የመጨረሻ ደረጃ ነበር።

ከGrade 11 History፣ ገጽ 170-217 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ምዕራፍ 8

የካቶሊክ ውዝግብ እና የዝግ በር ፖሊሲሕግ

መቼ እንደሚጠቀሙበት

የጄስዊት ሚሲዮናውያን እንቅስቃሴ በክርስትያን መንግሥቱ ውስጥ ላስከተለው የርስበርስ ጦርነት እና የውጭ ግንኙነት መዘጋት ምክንያቶችን ለመግለጽ ይጠቀሙ።

ይጠንቀቁ

ሱስንዮስ በ1622 ካቶሊክን የመንግሥት ሃይማኖት አድርጎ በ1632 ዙፋኑን ለቀቀ። ተተኪው ፋሲለደስ ኦርቶዶክስን መልሶ፣ ጄስዊቶችን አባሮ፣ የዝግ በር ፖሊሲን አወጀ።

ከGrade 11 History፣ ከገጽ 218 ጀምሮ የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የካሳ ኃይሉ አራት ወሳኝ ጦርነቶችየማጣቀሻ ሠንጠረዥNovember 1852 · April 1853 · June 1853 · +1

ቀን	የጦርነት ስም	የተሸነፈው መሪ	ታሪካዊ ፋይዳ
November 1852	Gur Amba	Dejjazmach Goshu Zewde	የGojjam ገዢ መሸነፍ
April 1853	Gorgora Bichen	አራቱ የRas Ali II vassals	የYejju ጥምር ኃይሎችን ደመሰሰ
June 1853	Ayshal	Ras Ali II (Rasbitweded)	የYejju dynasty የፖለቲካ የበላይነትን አበቃ
1855	Deresge	Dejjazmach Wube	Kasa እንደ Tewodros II ለሚያደርገው coronation መንገድ ጠረገ

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ካሳ ኃይሉ የዘመነ መሳፍንትን ባላባቶች ድል በማድረግ ዘመኑን ያጠናቀቀባቸውን ጦርነቶች ቅደም ተከተል ለመመለስ ይጠቀሙ።

ይጠንቀቁ

የአይሻል ጦርነት ራስ አሊ 2ኛ የተሸነፉበት ሲሆን፣ የደረስጌ ጦርነት ደግሞ ደጃዝማች ውቤ የተሸነፉበትና ካሳ ቴዎድሮስ 2ኛ ተብሎ ዘውድ የጫነበት መሆኑን ያስታውሱ።

ከGrade 11 History፣ ከገጽ 218 ጀምሮ የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

አምስቱ የጊቤ የኦሮሞ መንግሥታትየማጣቀሻ ሠንጠረዥLimmu-Ennarya · Gumma · Gomma · +2

መንግሥት	ዋነኛ መሪ	ዋና ከተማ	ልዩ መለያ
Limmu-Ennarya	Bofo (Abba Gomol I)	Saqqa	በ 1800 አካባቢ የተመሰረተ የመጀመሪያው የ Gibe መንግስት
Gumma	Oncho Jilcha	አልተገለጸም	በ 1810 አካባቢ በወታደራዊ ወረራ የተመሰረተ
Gomma	Abba Manno	አልተገለጸም	በ 1830s ውስጥ እስልምናን የተቀበለ የመጀመሪያው የ Gibe መንግስት
Jimma-Kakka	Sanna (Abba Jiffar I)	Hirmata	የ Limmu-Ennarya ዋነኛ የንግድ ተቀናቃኝ
Gera	Tullu Gunji	አልተገለጸም	በ 1830s አጋማሽ የተመሰረተ

መቼ እንደሚጠቀሙበት

በጊቤ ተፋሰስ የተመሠረቱትን አምስት የኦሮሞ መንግሥታት መሥራቾች፣ ዋና ከተሞች እና ልዩ ታሪካዊ መለያዎች ለመለየት ይጠቀሙ።

ይጠንቀቁ

ሊሙ-ኢናሪያ በ1800 ገደማ የተመሠረተች የመጀመሪያዋ መንግሥት ስትሆን፣ ጎማ ደግሞ በ1830ዎቹ እስልምናን ቀድማ የተቀበለች ናት። አያምታቷቸው።

ከGrade 11 History፣ ከገጽ 218 ጀምሮ የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

ምዕራፍ 9

የቬና ጉባኤ ስምምነት መርሆዎችየማጣቀሻ ሠንጠረዥLegitimacy (ህጋዊነት) · Compensation (ካሳ) · Balance of power (የኃይል ሚዛን)

መርህ	በስምምነቱ ውስጥ ያለው ትርጉም
Legitimacy (ህጋዊነት)	በአብዮታዊ ጦርነቶች ከሥልጣን የተነሱ ገዢ ቤተሰቦች ወደ ሥልጣን ተመለሱ፤ ለምሳሌ ቡርቦኖች በፈረንሳይ፣ ስፔን እና ኔፕልስ።
Compensation (ካሳ)	ናፖሊዮንን ለማሸነፍ ታላቅ መስዋዕትነት የከፈሉ መንግሥታት በግዛት ተሸለሙ፤ ለምሳሌ እንግሊዝ የባሕር ኃይል ጣቢያዎች አገኘች።
Balance of power (የኃይል ሚዛን)	የአውሮፓ ካርታ አንድ መንግሥት ዓለም አቀፉን ሥርዓት አናውጦ አጠቃላይ ጦርነት እንዳያስነሳ እንዲደራጅ ተደረገ።

መቼ እንደሚጠቀሙበት

ጥያቄው የቬና ጉባኤን የመሩ መርሆዎችን ወይም ስምምነቱ ፈረንሳይንና ሌሎች መንግሥታትን እንዴት እንደያዘ ሲጠይቅ ይጠቀሙ።

ይጠንቀቁ

ህጋዊነት ማለት የቀድሞ ገዢ ቤተሰቦችን መመለስ ነው እንጂ የአብዮቱን ሃሳብ መቀበል አይደለም። ካሳ (መንግሥታትን በግዛት መሸለም) እና የኃይል ሚዛን (ካርታው ማንም እንዳይበላለጥ ማደራጀት) ን አትቀላቅሉ።

ከGrade 11 History፣ ገጽ 238-263 የተዘጋጀ፤ ከመውጣቱ በፊት ሁለት ጊዜ ተረጋግጧል

የ11ኛ ክፍል የታሪክ መማሪያ መጽሐፍ

የአዲሱ ሥርዓተ ትምህርት የተማሪ መማሪያ መጽሐፍ፣ በነጻ PDF። በዚህ ገጽ ላይ ያሉት ካርዶች ምዕራፎቹን ይከተላሉ።

የትምህርት ሚኒስቴር እትም, እንግሊዝኛ
270 ገጾች
PDF ያውርዱ

ተመሳሳይ ትምህርት በሌሎች ክፍሎች

ፈተና ካለፈው ክፍል የተማሩትን መጠየቁን አያቆምም። የእነዚያ ክፍሎች ካርዶችም እዚህ አሉ።

የ11ኛ ክፍል ሌሎች ትምህርቶችዎ

በዚህ ክፍል እስካሁን ካርድ ያላቸው ሌሎች ትምህርቶች በሙሉ።

ተማሪዎች የሚጠይቋቸው ጥያቄዎች

የ11ኛ ክፍል ታሪክ ካርዶች ምን ይሸፍናሉ?: ከአገር አቀፉ መጽሐፍ 9 ምዕራፎች የተወሰዱ 17 ካርዶች፦ ታሪክ፣ Historiography እና የሰው ልጅ ዝግመተ ለውጥ፣ በዓለም የጥንት ሥልጣኔዎች ዋና ዋና ስፍራዎች እስከ c.500 AD፣ በኢትዮጵያና በቀንዱ ሕዝቦች፣ መንግሥታትና ታሪካዊ ሂደቶች እስከ 13ኛው ክፍለ ዘመን መጨረሻ፣ የመካከለኛው ዘመንና የቅድመ ዘመናዊ ዓለም፣ c. 500 AD-1789፣ አፍሪካና ውጫዊው ዓለም፡ 1500-1880ዎቹ፣ በኢትዮጵያ መንግሥታት፣ መሳፍንት፣ የሕዝብ እንቅስቃሴና መስተጋብር እና ሌሎች 3። እያንዳንዱን ምዕራፍ በገጹ ላይ አንድ ካርድ በአንድ ጊዜ መውሰድ ይችላሉ።
በ11ኛ ክፍል አገር አቀፍ ፈተና አለ?: የለም። ኢትዮጵያ አገር አቀፍ ፈተና የምትሰጠው በ6ኛ፣ በ8ኛና በ12ኛ ክፍል ብቻ ነው። እነዚህ ካርዶች ለትምህርት ቤትዎ ፈተናዎች፣ እንዲሁም ከጥቂት ዓመታት በኋላ ለሚመጣው አገር አቀፍ ፈተና ናቸው።
እነዚህ ካርዶች ከየት መጡ?: ለዚህ ክፍል ከተዘጋጀው የትምህርት ሚኒስቴር መጽሐፍ፣ ከGrade 11 History ተቀድተዋል። ከዚያም ምዕራፉን ማየት የማይችል ሁለተኛ ማጣሪያ እያንዳንዱን ቀመር፣ ቋሚ ቁጥርና የሠንጠረዥ ረድፍ እንደገና ያሰላል፤ ማጣሪያው ማረጋገጥ ያልቻለውን ሁሉ ሳያወጣ ይይዘዋል።
ይህ ነጻ ነው?: አዎ። እዚህ ያለው እያንዳንዱ ካርድ በነጻ ይነበባል፤ ለኅትመት የተዘጋጀውም ሉህ በነጻ ይወርዳል። ሁለቱም መለያ አይጠይቁም።
ይህ ለመጨረሻ ጊዜ የተረጋገጠው መቼ ነው?: 12 ኦክቶበር 2026። ካርዶች ምዕራፍ በምዕራፍ ይመጣሉ፤ ከእያንዳንዱ በታች ያለው መስመር ያ ካርድ ለመጨረሻ ጊዜ የተነበበበትን ቀን ይናገራል።

ያጥኑ፣ ከዚያም ራስዎን ይፈትኑ

Temari እነዚህን ካርዶች ወደ መልመጃ ጥያቄዎች ይለውጣቸዋል፣ እየሠሩ ያርማቸዋል፤ ያልገባዎትንም የሚያብራራ የAI አስተማሪ አለ።

በነጻ ይጀምሩ